Reklamcılık tarihine baktığımızda en çok dikkat çeken ve yaygın olan yöntemlerden birisi ürün yerleştirmedir. Yaygın hale gelmesinin nedenlerinden birisi geniş hedef kitlelere hitap etmesidir. Özellikle sinema tarihi boyunca birçok filmde markalar önemli rol üstlenmiştir. Ürün yerleştirme bir film ya da program içerisinde planlı bir şekilde markalı bir ürünün rahatsız etmeyecek şekilde yerleştirilmesi yoluyla izleyicileri etkilemeyi amaç edinen paralı ürün iletisidir (Balasubramanian, 1994, s. 31). Ürün yerleştirme sinemanın ilk yıllarından itibaren kullanılmaktadır. Film izlemek için sinemaya gittiğimizde filmde yer alan reklamı izlemek durumunda kalıyoruz. Örneğin para ödeyerek sinemaya gidiyoruz ve film başlamadan önce birçok reklama maruz kalıyoruz. Sadece bununla da bitmiyor ara verildiğinde de reklam devam ediyor. Birçok sinema salonunda ara verildiğinde patlamış mısır reklamı yapılıyor ve insanlar bundan etkilenerek mısır alıyorlar. Buradan da anlaşıldığı gibi reklamlar hedef kitleyi sevdiği filmi izlerken en savunmasız halde yakalıyor ve mesajdan kaçma fırsatı vermiyor. Ürün yerleştirme ile ilgili yapılan bir araştırmanın anımsama test sonuçlarına göre izleyicilerin reklamı yapılan ürünlerden en az birini sayanların oranı %98 olarak tespit edilmiştir.
ÜRÜN YERLEŞTİRME ÇEŞİTLERİ
Ürün yerleştirme uygulamaları görsel, işitsel ya da sözel ve görsel-işitsel ürün yerleşimi olarak 3 şekilde sınıflandırılır.
Görsel ürün yerleştirme: Sinema filmi, oyun dizi gibi görsel içeriklerin herhangi bir sahnesinde markanın yerleştirilmesi ile yapılan ürün yerleştirmedir.
İşitsel sözel ürün yerleştirme: Film içerisinde yer alan diyaloglarda bir ürünler söz edilmesi ile gerçekleşen ürün yerleştirmedir.
Görsel işitsel ürün yerleştirme: Ürünün ya da markanın hem gösterildiği hem de kendisinden söz edildiği ürün yerleştirme çeşididir.
SİNEMADAKİ ÜRÜN YERLEŞTİRME ÖRNEKLERİ
E.T
Steven Spielberg’in 1982 yapımı filmi E.T.’de; “Reese’s Pieces şekerlemelerinin Amerika’nın dost canlısı uzaylısının favori yiyeceği olarak betimlenmesi, modern ürün yerleştirmenin gelişimi açısından önemli bir yere sahiptir”. Filmde Hershey’s’in ürününün, 9 yaşındaki Elliot’un E.T.’yi çalılıklardan çıkarmak için şeker uzattığı sahnede kullanılmasının bir sonucu olarak şekerlemenin satışları üç ay içinde %65 oranında artmıştır. Bu gelişme, ürün yerleştirmenin ticari etkisinin pazarlamacılar tarafından tam anlamıyla anlaşılmasına neden olmuştur.
THE TERNINAL
Tom Hanks’in başrolü oynadığı romantik komedi türündeki ‘The Terminal’ filminde, bir havaalanı dekorunda 40 mağazanın ürün yerleştirmesi bulunmaktadır. Burger King, Starbucks, the Discovery Store, Borders, Verizon Wireless, Auntie Anne’s Pretzels, Swatch ve Godiva Chocolatier markaları filmde yüksek oranda görülmektedirler. Her şirket her biri yaklaşık binlerce dolarlık maliyete sahip olan kendi dükkânını inşa etme sorumluluğuna sahipti. Spielberg’in filmlerindeki ürün yerleştirme uygulamalarının niceliksel artışı aynı zamanda ürün yerleştirme uygulamasının tarihsel gelişimi içinde ulaşılan düzeyi göstermesi bakımından dikkat çekicilik taşımaktadır.
